Archidiecezja Poznanska
Kalendarz Wydarzen
Listopad 24, 2017 (18:30)
Koncert muzyki baroku Ameryki Hiszpańskiej

W piątek 24 listopada 2017 r. na Wydziale Teologicznym UAM w Poznaniu o...


Listopad 25, 2017 (18:30)
Modlitwa w drodze na ŚDM w Panamie

W drodze na kolejne Światowe Dni Młodzieży pragniemy zaprosić na wyjątk...


Listopad 25, 2017 (19:00)
Poświęcenie kaplicy pw. św. Moniki

Msza św. pod przewodnictwem Arcybiskupa Stanisława Gądeckiego, Metropol...


Listopad 26, 2017 (00:00 - 23:59)
Uroczystość Jezusa Chrystusa Króla Wszechświata

Msza św. pod przewodnictwem Biskupa Grzegorza Balcerka z okazji święta ...


Listopad 26, 2017 (12:00)
150-lecie parafii w Rawiczu

Msza św. pod przewodnictwem Arcybiskupa Stanisława Gądeckiego, Metropol...


Listopad 26, 2017 (13:00)
Transmisja w TVP Polonia ze Swarzędza

Msza św. pod przewodnictwem Biskupa Damiana Bryla transmitowana na cały...


Listopad 27, 2017 (11:00)
Konferencja prasowa nt. projektu misyjnego na 1050-lecie biskupstwa

W konferencji udział wezmą: o. Marian Lis OMI, dyrektor Prokury Misyjne...


Listopad 27, 2017 (18:00)
3. rocznica śmierci dr Wandy Błeńskiej

Msza św. w 3 rocznicę śmierci doktor Wandy Błeńskiej, poznańskiej świec...


Grudzień 17, 2017 (13:00)
Transmisja w TVP Polonia z Szamotuł

Msza św. pod przewodnictwem Biskupa Zdzisława Fortuniaka transmitowana ...


 

ewangelia dnia
Wtedy ujrzą Syna
Człowieczego,
nadchodzącego w
obłoku z wielką mocą
i chwałą. A gdy się
to dziać zacznie,
nabierzcie ducha i
podnieście głowy,
ponieważ zbliża się
wasze odkupienie
mapa archidiecezji
Mapa archidiecezji
kalendarz
Październik 2017 Listopad 2017 Grudzień 2017
  Ni Po Wt Śr Cz Pi So
Tydzień 44 1 2 3 4
Tydzień 45 5 6 7 8 9 10 11
Tydzień 46 12 13 14 15 16 17 18
Tydzień 47 19 20 21 22 23 24 25
Tydzień 48 26 27 28 29 30
dzisiaj
24 Listopada 2017
Piątek
Imieniny obchodzą:
Dobrosław, Emilia,
Emma, Flora,
Franciszek, Gerard,
Gerarda, Gerhard,
Jan, Mina, Pęcisław,
Protazy
Do końca roku zostało 38 dni.
logowanie

Oświadczenie Rady Społecznej o kształtowaniu prawego sumienia w wychowaniu szkolnym, 6.9.2007

Oświadczenie Rady Społecznej przy Arcybiskupie Poznańskim: Problem kształtowania prawego sumienia w wychowaniu szkolnym

W atmosferze narastającego relatywizmu moralnego, pojmowania wolności jako absolutnego prawa jednostki i w efekcie odrzucania dotychczasowych autorytetów coraz częściej dochodzi do zachowań starających się podważyć tradycyjne standardy moralne. Rodzina - dotąd główna instytucja wychowawcza kształtująca prawe sumienie dorastającego dziecka - zdaje się tracić swoją wyjątkową funkcję. Na dodatek, jej działania utrudnia szereg wewnętrznych kryzysów i konfliktów wynikających niejednokrotnie z brak czasu obojga pracujących rodziców.

Tymczasem na młodego człowieka - dzisiaj znacznie silniej niż kiedyś - oddziaływuje jego otoczenie, a zwłaszcza postawy i opinie rówieśników. Pozostaje on pod wpływem współczesnych środków komunikacji, dla których głównym motywem działania jest jak największy zysk (prasa kolorowa, kino, gry komputerowe itp.) Do tego dochodzi poszerzająca się także w naszym kraju konsumpcja używek, alkoholu i narkotyków wśród coraz młodszej młodzieży.

W tych warunkach szkoła, którą tradycyjnie traktowano głównie jako instytucję kształcenia, nabiera kluczowego znaczenia również jako instytucja wychowawcza, współdziałająca z rodziną. Dzisiaj funkcja wychowawcza wybija się na czoło zadań szkoły tym bardziej, im więcej wiedzy o świecie dociera do młodzieży z innych środków przekazu. Szkoła jest - razem z rodziną - współodpowiedzialna za kształtowanie prawego sumienia dzieci i młodzieży, które pomoże im dokonywać szczęśliwych wyborów.

Zasada pomocniczości szkoły wobec rodziny w dziele wychowania jest wpisana w Deklarację o wychowaniu chrześcijańskim Soboru Watykańskiego II, w liczne wystąpienia Jana Pawła II a także w polską Ustawę o systemie oświaty (r. 1, art. 1, p. 2). Ojciec św. przypominał, że zadanie wychowaniu sumienia nie należy wyłącznie do rodziny i Kościoła, ale również do szkoły. Nauczyciel, jego osobisty przykład, stosunek do ucznia, moralna treść każdego nauczanego przedmiotu, stanowią czynnik wychowania moralnego. „Bracia i Siostry! - wołał Ojciec Święty - Czas próby polskich sumień trwa! Musicie być mocni w wierze! Dzisiaj, kiedy zmagacie się o przyszły kształt życia społecznego i państwowego, pamiętajcie, iż zależy on przede wszystkim od tego, jaki będzie człowiek - jakie będzie jego sumienie". (Homilia Jana Pawła II, Skoczów 22 maja 1995 r.) Wychowanie prawego sumienia wymaga odzyskania „powszechnej świadomości prymatu wartości moralnych, które są wartościami osoby ludzkiej jako takiej" (Jan Paweł II Encyklika Familiaris Consortio, n. 8). Udział nauczyciela w kształtowaniu człowieka rozumiejącego, co jest obiektywnie dobre, a co złe, należy traktować jako niezbędną pomoc w dojrzewaniu dzieci i młodzieży. Aby  wykonać te zadania, utrudniane przez czynniki zakłócające, o których była mowa wcześniej, szkoła i nauczyciel winni spełniać określone warunki. Oto niektóre z nich:

Kluczowe znaczenie mają relacje między nauczycielem i uczniem, w których chodzi o zmniejszenie obecnego stanu wzajemnych napięć (często nawet wzajemnej agresji). Trzeba, aby uczeń lubił szkołę i nauczyciela, co może nastąpić pod warunkiem poczucia, że szkoła jest mu przychylna, a nauczyciel go lubi. Dopiero wtedy rodzi się stan wzajemnego zaufania. Według św. Jana Bosko, nauczycielem z powołania jest ten, kto umie kochać ucznia. Uczeń winien być kochany przez nauczyciela, ponadto musi wiedzieć o tym, że jest kochany. Za szczególny znak miłości uznawał św. Jan Bosko cierpliwość, umiejętność przebaczania i słuchania. Niedawno przeprowadzone badania przeprowadzone wśród młodzieży uczącej się w szkołach ponadgimnazjalnych wskazują, że odsetek młodzieży lubiącej chodzić do szkoły spadł ciągu jednego roku z 36% do 25%.

Wśród zalet osobowych niezbędnych u nauczyciela i wychowawcy wymienia się najczęściej kulturę ogólną, wiedzę ogólną i kompetencję przedmiotową, umiejętność kontaktu z młodzieżą, poszanowanie jej godności, sprawiedliwe i konsekwentne postępowanie, życzliwość wobec młodzieży, optymizm pedagogiczny.

Współczesna szkoła reprezentuje niezbyt humanistyczny model, w którym uczniowie mają niewielkie szanse zaspokajania indywidualnych potrzeb i rozwijania talentów. W tym stanie rzeczy powracają apele: „o szkołę przyjazną", „o potrzebę humanizacji szkoły", „o szkołę bez przemocy" itp. Badania potwierdzają wielkie zróżnicowanie poziomu szkół w tej materii. Różny jest poziom szkół w obrębie szkolnictwa publicznego. Osobnym zagadnieniem pozostaje różnica między szkołami publicznymi a prywatnymi. Dlatego też celowa byłaby wymiana doświadczeń w zakresie pracy wychowawczej między różnymi typami szkół. Problemem dużej wagi jest to, że w kształceniu nauczycieli nie uwzględnia się dostatecznie i w sposób pogłębiony zagadnień związanych z wartościami moralnymi oraz moralnymi treściami nauczanych przedmiotów, ani emocjonalnymi potrzebami zróżnicowanej populacji uczniów.

W dziele kształtowania prawego sumienia szczególną opieką winna być otoczona katechizacja, z której korzysta zdecydowana większość uczniów. Prowadzona kompetentnie i „z sercem", w sposób ukazujący intelektualne i moralne horyzonty religii chrześcijańskiej oraz możliwości współżycia i współdziałania różnych osób, winna być uznana za jeden z najważniejszych warunków sprzyjających wychowaniu prawego obywatela Ojczyzny i Kościoła.

06.09.2007 r.

Podpisali:

Prof. dr hab. B. Gruchman - przewodniczący, prof. dr hab. J. Węglarz - wiceprzewodniczący, dr Sz. Cofta, ks. dr P. Deskur - sekretarz, prof. dr hab. J. Gadzinowski, prof. dr hab. med. A. Kabsch, prof. dr hab. A. Kwilecki, prof. dr hab. Andrzej Legocki, prof. dr hab. W.  Łączkowski, adw. A. Marcinkowski, prof. dr hab. A. Ponikiewski, prof. dr hab. R. Słowiński, mgr G. Ziółkowska.